Yves Klein (Nice, 28 april 1928 – Parijs, 6 juni 1962) was een Frans kunstschilder. Hij werd bekend als de Franse monochromist.
Inhoud |
bewerk Biografie
bewerk Jeugd 1928 - 1946
Yves Klein wordt geboren in een schildersfamilie. Hij doorloopt school in zijn geboortestad in de Nationale Koopvaardijschool en studeert daarna aan de School voor Oosterse Talen, om hierop in de boekhandel terecht te komen en zelfs paardendresseur te worden. Klein zag zijn leven en bestaan als kunstenaar als een geheel. Hij beschouwde dan ook de sport judo, die hij intensief beoefende (zwarte band), als een deel van zijn artistiek pad. Hij schreef zelfs een introductiegids over judo.
bewerk Tentoonstellingen 1946 - 1956
Vanaf 1946 realiseert hij zijn eerste Monochromes, panelen in een uniforme zuivere kleur en werkt hij samen met Arman. Tussen 1948 en 1953 doorkruist hij Europa, Oost-Azië en Japan en presenteert hij zijn éénkleurige schilderijen, getekend "Yves". Hij exposeert zijn Monochromes voor het eerst in Parijs in de Galerie des Solitaires in 1955. In 1956 stelt hij zijn Propositions monochromes voor in de Galerie Colette Allendy. Pierre Restany schrijft het voorwoord van de catalogus. Te Marseille neemt hij deel aan het eerste Festival d'Art avant-garde, georganiseerd door M. Ragon en J. Polieri.
bewerk Blauw 1957 - 1959
In 1957 exposeert hij te Milaan in de Galerie Apolinaire en te Parijs in de Galerie Iris Clert en weer bij Colette Allendy, ditmaal zijn doeken en sculpturen in diep ultramarijn blauw, dat hij I.K.B. (International Klein Blue) noemt. Van 1957 tot 1959 decoreert hij de nieuwe opera van Gelsenkirchen in monochrome blauwen, terwijl de muren bewerkt worden in polyester Relief éponge rouge. Aan de Parijse Sorbonne geeft hij een paar lezingen over l'Evolution de l'art et de l'architecture vers l'immatériel. Hij vond de kleur (of verf) uit toen hij experimenteerde met ultramarijnblauw pigment en een speciaal fixatief, polyvinylacetaat, toen bekend als Rhodopas. Deze brak, in tegenstelling tot de gewone fixatieven, de glans (diepte) van de kleur niet af. Voor Klein zelf was de beeldende gevoeligheid van het blauw zo intens dat hij het over de wereld wou verspreiden. Vanaf dat moment spreken we van de blauwe revolutie. Hij onderneemt dan ook tal van projecten in publieke ruimtes. Zo laat hij in 1957 op de opening van een tentoontelling 1001 blauwe ballonnen de lucht ingaan.
bewerk Laatste jaren 1959 - 1961
Vanaf 1958 realiseert hij zijn eerste experimenten pinceau vivant (levend penseel) als Antropométries en Suaires, waarbij hij, zowel op doek als op papier, in blauwe verf gedompelde naakte modellen afdrukt.
In diezelfde periode raakt hij ervan overtuigd dat hij kosmische gevoeligheid niet enkel via gekleurde materie kon vastleggen, maar ook in primaire vorm, los van alle materie. Klein sprak van een atmosfeer, aura, uitstraling. Hierna vulde Klein plaatsen op met immaterieel ‘beeldende gevoeligheid’ of creëerde hij zones met deze gevoeligheid binnen deze ruimtes. Het publiek sprak van void spaces (=lege ruimtes), een uitdrukking die Klein later zelf overnam. Al bleef hij benadrukken dat de ruimtes niet leeg waren, maar gevuld met die beeldende gevoeligheid.
Kleins bekendste tentoonstelling le Vide was in 1958 in Iris Clert’s galerij (Parijs) een uitgewerkte mis-en-scéne. De ruiten van de galerij waren blauw geschilderd en een gewelf van blauw weefsel was geïnstalleerd voor de ingang. De galerij zelf was helemaal leeg, de muren waren door Klein zelf wit geschilderd. Hij sloot zichzelf hiervoor 48 uur in de galerij alleen op. Volgens Klein zelf versterkte zijn actieve aanwezigheid de artistieke atmosfeer. Op de opening kregen de gasten zelfs een blauw drankje, wat als gevolg had dat hun urine ook blauw kleurde. Hun volledige lichaam werd bevrucht/verzadigt met blauw. Kleins bedoeling was de gevoeligheid enerzijds buiten weer te geven in aanraakbare zichtbare materie en anderzijds binnen de immaterialisatie van blauw. De kleur is niet in de ruimte maar ze is de ruimte binnengedrongen en ermee overladen.
In 1960 presenteert hij in het Musée des Arts décoratifs van Parijs voor het eerst zijn Monogold (fijn goud op doek) en zijn project Architecture de l'air met zijn Cosmogonies, waarbij hij de natuurlijke elementen regen, wind en bliksem gebruikt in een Performance-stijl. Dat jaar neemt hij deel aan de stichting van les Nouveaux Réalistes. Te Milaan exposeert hij met die groep. In diezelfde periode werd hij lid van de stichting Nouveaux Réalistes en exposeert met hen in Milaan. Het nouveau-realisme was een reactie op de abstract expressionistische stromingen. Er werd gebruik gemaakt van alledaagse voorwerpen en gebeurtenissen die een speciale bewerking ondergaan, bijvoorbeeld door het te verpakken, assembleren of in beweging te brengen. Kortom, de dagelijkse realiteit werd verheven tot kunst en heeft daardoor ook veel weg van popart. Een spilfiguur was kunstcriticus Pierre Restany, maar ook kunstenaars als Yves Klein, Arman, Martial Raysse, Jean Tinguely en Daniel spoerri.
In 1961 maakt hij met een witgloeiende gasstraal zijn Peintures de Feu. In zijn laatste levensjaar creëert hij nog een bronzen reliëf-portret van Arman, dat hij in de blauwe verf steekt op een gouden paneel.
bewerk Invloed
Hij loste de crisis van de abstractie aan het eind van de jaren vijftig op en brengt een nieuwe kunststroming op gang, een nieuwe synthese van het toenmalig reële. Yves Klein is niet eens 35 jaar als hij aan een hartaanval sterft te Parijs op 6 juni 1962. Hij heeft veel inspiratie gegeven aan kunstenaars uit de Nederlandse Nul-beweging zoals Jan Schoonhoven en Henk Peeters die intensief contact met hem had.
bewerk Musea
De werken van Yves Klein zijn in diverse musea te zien, onder andere in:
- Guggenheim Museum en het Museum of Modern Art in New York City
- San Francisco Museum of Modern Art in San Francisco
- Städel Museum in Frankfurt
- Art Gallery of New South Wales in Sydney
- Calderara Foundation Collection in Milaan
- Museo di Arte Moderna e Contemporanea in Trente
- Palazzo Forti in Verona
bewerk Werken
- Portrait relief PR3 (portrait of Claude Pascal), 1962
- Blue Venus, 1970
- Blue Sponge Relief
bewerk Externe links
| Wikiquote heeft een collectie citaten gerelateerd aan Yves Klein. |
