 |
Bu maddedeki veya maddenin bir bölümündeki bazı bilgilerin kaynağı belirtilmemiştir. Ayrıntılar için maddenin tartışma sayfasına lütfen bakınız. Maddeye uygun bir biçimde kaynak ekleyerek Vikipedi'ye katkıda bulunabilirsiniz. |
Birleşmiş Milletler Eğitim,Bilim ve Kültür Örgütü ya da UNESCO (United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization), Birleşmiş Milletler'in özel bir kurumu olarak, II. Dünya Savaşı'ndan sonra, 1946 yılında kurulmuştur.
Bu kurumun yasası 1945 yılı Kasım ayında Londra'da 44 ülkenin temsilcilerinin katıldıkları bir toplantıda kabul edilmiştir. Türkiye, bu yasayı imzalayan ilk yirmi devlet arasında yer almaktadır (UNESCO Sözleşmesi, Türkiye'de 20 Mayıs 1946 tarihli ve 4895 sayılı kanunla onanmıştır).
Merkezi Paris'te bulunan ve Genel Konferans, Yürütme Konseyi, Sekreterlik olmak üzere üç organı olan UNESCO eğitim, bilim ve kültür alanlarındaki amaçlarını, kendisine üye olan her devlette kurulan Milli Komisyonlar aracılığıyla gerçekleştirmeye çalışmaktadır.
Konu başlıkları |
değiştir Genel Konferans
Üye devletlerin temsilcilerinden oluşan Genel Konferans 1946-1953 yılları arasında halinde her yıl toplanmışken, 1954'dan bu yana iki yılda bir toplanmaktadır. Bugüne kadarsa 26 Genel Konferans toplanmıştır.
UNESCO'nun çalışma programlarını kabul eder ve bütçeyi[1] belirler.
değiştir Yürütme Konseyi
Genel Konferans'a katılan ve hükümetlerince aday gösterilen temsilciler arasından dört yıl için seçilen 58 üyeden oluşan UNESCO Yürütme Konseyi'ne 1946-1949 yılları arasından Türkiye adına Reşat Nuri GÜNTEKİN; 1949-1951'de Ahmet Kutsi TECER; 1958-1966 yılları arasında Prof. Dr. Bedrettin TUNCEL seçilmişlerdir. Prof. Tuncel, 1964 yılı sonunda UNESCO Yürütme Konseyi Başkan Vekili olmuş, 1966 yılı sonunda (UNESCO'nun XX. yıldönümünde) iki yıl için (1966-1968) UNESCO Genel Konferansı Başkanı seçilmiştir. 1978-1983 yılları arasında Yürütme Konseyinde ülkemiz Prof. Dr. Erdal İNÖNÜ ve Prof. Talat HALMAN tarafından temsil edilmiştir. Bu dönem de de, Prof. Dr. Orhan GÜVENEN bu görevi yürütmektedir.
değiştir Sekreterlik
Genel Konferansça altı yıl için seçilen bir Genel Direktör'ün yönetimi altında çalışan UNESCO Sekreterliği, eğitim, bilim, kültür ve iletişim bölümlerine ayrılmıştır.
Sekreterliğin başlıca görevi, iki yıllık UNESCO programlarının uygulanması için gerekli bütün teknik çalışmaları yapmak, tedbirleri almaktır.
- Julian Huxley (1946-1948, Birleşik Krallık)
- Jaima Torres Bodes (1948-1952, Meksika)
- John Taylor (1952-1952, ABD)
- Luther Evans (1953-1958, ABD)
- Vittorino Veronese (1958-1961, İtalya)
- René Maheu (1962-1974, Fransa)
- Amadou Mahtar M'Bow (Senegal, 1974 yılında ilk kez ve 1980 yılında ikinci kez seçilmiştir)
- Federico Mayor (İspanya, 1987 yılında bu göreve getirilmiş ve 1993'te tekrar seçilmiştir)
- Koichiro Matsuura (Japonya) Şu anki başkandır (1999)
değiştir Notlar ve Kaynaklar
- ^ UNESCO bütçesi, üye devletlerin iki yılda bir bu Kuruma ödedikleri aidat ile sağlanır. Bu bütçe dışında, Birleşmiş Milletler Özel Fonu'ndan, teknik yardım programından olmak üzere, önemli para kaynakları temin edilir.. Bu kaynaklar, iki yıllık UNESCO bütçesi tutarına yakındır.